ظرفیت هوش مصنوعی مولد درآموزش شیمی دبیرستان: فرصت ها، چالش ها و ملاحظات اخلاقی
کد مقاله : 1073-CHEMCONF8 (R1)
نویسندگان
سارا محمدی1، فاضل قهرمانی فرد *2، فاطمه رسولی3
1دانشجوی کارشناسی، آموزش شیمی، دانشگاه فرهنگیان، تبریز، ایران
2گروه آموزش شیمی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
3گروه شیمی تجزیه، دانشکده شیمی، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران
چکیده مقاله
پژوهش حاضر با هدف ارائه تفسیری یکپارچه از ظرفیت‌ها، چالش‌ها و ملاحظات اخلاقی کاربست هوش مصنوعی مولد در آموزش شیمی دوره دوم متوسطه انجام شد. روش پژوهش مروری، توصیفی–تحلیلی بود و با تحلیل مضمون و مقایسه مفهومی منابع معتبر انجام گرفت. منابع بر اساس سه محور ظرفیت‌های آموزشی، محدودیت‌های علمی و شناختی، و الزامات اخلاقی و عدالت آموزشی سازمان‌دهی شدند. یافته‌ها نشان داد هوش مصنوعی مولد می‌تواند از طریق شخصی‌سازی یادگیری، بازنمایی چندوجهی مفاهیم، گسترش تعامل گفت‌وگومحور، ارائه بازخورد تشخیصی، پشتیبانی از فعالیت‌های آزمایشگاهی و کمک به طراحی آموزشی معلم، یادگیری شیمی را تقویت کند. در مقابل، خطاپذیری علمی پاسخ‌ها، ظاهر متقاعدکننده و روان بودن آن‌ها، خطر وابستگی شناختی، کاهش استقلال در حل مسئله، محدودیت انتقال از محیط مجازی به تجربه واقعی، ناهمگونی شواهد تجربی و شکاف دسترسی و آمادگی آموزشی، اثربخشی یکسان این فناوری را محدود می‌کنند. همچنین، سواد هوش مصنوعی به‌عنوان بخشی از سواد علمی، تمامیت علمی و مالکیت فرایند یادگیری، حریم خصوصی و حکمرانی داده، سوگیری و عدالت آموزشی از الزامات اصلی کاربست مسئولانه آن است. این مطالعه با ارائه چارچوبی مبتنی بر ارتباط میان طراحی آموزشی، مشارکت شناختی دانش‌آموز، اعتبارسنجی علمی، نقش هدایتی معلم، سواد هوش مصنوعی و مسئولیت اخلاقی به هدف خود دست یافت. نتیجه‌گیری نشان می‌دهد ارزش آموزشی هوش مصنوعی مولد نه به حضور خودکار آن، بلکه به طراحی فعالیت، کیفیت هدایت، حفظ مشارکت شناختی دانش‌آموز و نقش مسئولانه معلم وابسته است؛ بنابراین استفاده سازنده از آن مستلزم تقسیم کار شناختی سنجیده میان دانش‌آموز، معلم و ماشین است.
کلیدواژه ها
هوش مصنوعی مولد، آموزش شیمی؛ یادگیری مفهومی؛ بازخورد تشخیصی؛ ملاحظات اخلاقی؛ عدالت آموزشی.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر